جستجو

تحلیل فیلم به سبک آندره بازن

600full-andre-bazin

نگاه آندره بازن روی فیلم روز می دمد ( مارسل کرنه ، ۱۹۳۹ )

چنانکه می دانیم ، آندره بازن مجری خستگی ناپذیر کانون آموزش مردمی کار و فرهنگ بود .

بازن در مقدمه مقاله اش بیان می کند که می خواهد از فرم فیلم ، و به طور دقیقتر از ساختار دراماتیکش بیآ غازد ، و اینکه چیزی خطرناکتر از یک شرح فیلم نیست که به سوژه و فرم بطور مجزا بپردازد . وی می گوید : عالم نماهای ساده لوح سینه کلوبها می خواهند که ما همیشه در مورد تکنیک بحث کنیم . او به نوبه خود می خواهد با فیلم روز می دمد اثبات کند که در حضور تکنیکی هستیم که برتری اش مستقل از موضوع کنش قطعاً ارزشمند است .

بازن از ابتکار ساختار فیلم می آغازد ، تناوب بین صحنه های زمان حال و گذشته ، و امکانات فیلمیک را در نظر می گیرد که اجازه کذر از گذشته به حال را در تمام مدت فیلم داده اند . او نمونه استفاده از موزیک در رابطه با ویژگی دیزالوها را گسترش می دهد ، سپس به  شمارش جامع عناصر دکور و عملکرد آنها در فیلم می پردازد . تحلیل کارکرد این عناصر به وی اجازه می دهد که از فرانسوا چهره ای آنتروپومتریک به معنی پلیسی آن بسازد . نقش فرانسوا را ژان گابن در فیلم بازی می کند ، که قهرمانی است متناسب با یک دنیای شهری و یک محیط حومه نشسن و کارگری که در آن خدایان با عوامل کور اما قاطع جامعه اشتباه می شوند .

پیشرفت استدلالها نمونه ای استادانه از رویه آموزشی است چرا که متن پر از سوالاتی است که از حضار در یک استراتژی مجری گری پرسیده شده است ( بازن حتی درصد نوع پاسخ های داده شده را می آورد ! )

ما به خلاصه ی یکی از دو نمونه ای که توسط مولف گسترش یافته بسنده می کنیم : نمونه دکور.

در فیلم ، فرانسوا در اتاق هتل زندانی است ، و در اطرافش اکثر عناصری که مظهر خاطرات عشقی اش هستند وجود دارد . بازن پیشنهاد می کند که حضار دکور اتاق را بازسازی کنند . وی می پرسد و حضار جواب می دهند :

مبلها :

پاسخ حتمی حضار : تخت ، میز ، شومینه ، آینه ، مبل ، صندلی ، کمد نرماندی

پاسخ نامحتمل ، اما به نسبت یک چهارم ممکن : دستشویی ، پاتختی

اشیاء مختلف :

پاسخ حتمی حضار : روی شومینه ، یک خرس پشمی ، سنجاق سینه ، هفت تیر در آخر ، لامپ الکتریکی پوشیده شده با یک روزنامه ، توپ فوتبال .

بعضی از تماشاگران متوجه یک رکاب دوچرخه می شوند .

اشیاء دیگر که ضمن ماجرا روی مبلمان گوناگون قرار می گیرند :

کراوات نو ، زیر سیگاری ، پاکت سیگار ، ساعت شماته دار ، دو جعبه کبریت خالی ، دو عکس و یک طرح از گابن روی دیوار ، عکس های ورزشی در اطراف آینه و غیره …

باز هم از حضار می پرسد که رومیزی ، رو تختی ، کاغذ دیواری چگونه است . تقریباً همه ی تماشاگران متوجه ماهیت و جنبه آنها شده اند .

تماشاگران بدون استثناء مبل و اشیایی را که چندین بار در اکران ظاهر می شوند فراموش می کنند که عبارتند از : کمدی که بین شومینه و قفسه قرار گرفته ، روی این کمد یک پیت آلومینیومی و یک کیف دستی غذا قرار دارد ، روی زمین ، در برابر کمد ، تیوپهای دوچرخه دیده می شوند .
چرا که آنها ، در تمام اتاق ، تنها اشیایی هستند که هیچ کارکرد دراماتیکی در هیچ لحظه ای ندارند .

بازن یکی پس از دیگری هر شی ء را می گیرد ، و استفاده دراماتیک و نقش سمبولیک آنرا متناسب با شخصیت پرسناژ فرانسوا نشان می دهد ، مثلاً توجه می کند که خاکستر سیگار که قالی اتاق را لکه دار می کند در زیر سیگاری بریزد ” این تمیزی و نظم که تا حدی روان شیدایی است جنبه دقیق و ترشیده پرسناژ را برجسته می سازد و تماشاگر را به عنوان یک ویژگی اخلاقی تحت تاثیر قرار می دهد ” . وی اجبار گابن را در روشن کردن سیگارهایش یکی پس از دیگری ، به سبب نداشتن کبریت تشریح می کند .

فقط چند نکته از شرح کمد نرماندی را برجسته سازیم : این کمد نرماندی مشهور که گابن جلوی در هل می دهد ، امکان دیالوگی جالب بین کمیسر و سرایدار را در پله هل فراهم می کند … میز یا تخت نیست که گابن می توانست جلوی در قرار دهد . او می بایستی ضرورتاً این کمد سنگین نرماندی را همچون سنگ قبری عظیم روی یک مقبره هل می داد . ژستهای گابن به هنگام سر دادن و حتی خود فرم کمد موجب می شوند که بگوییم گابن در اتاقش سنگر نمی گیرد : بلکه در آنجا خود را محبوس می کند . و بازن نتیجه می گیرد که : کمال فیلم روز می دمد ، این است که سمبولیسم در آن هیچگاه بر رئالیسم مقدم نیست بلکه آنرا همراهی می کند .

مولف ” تحقیق خودش از نوع شرلوک هولمز برای بازسازی زندگی و شخصیت گابن ” و برای پاسخ دادن به پرسش : ” گابن کیست ؟ ” ، ” او به عنوان اسطوره بیانگر چیست ” را روی نشانه های دیگر اتاق ادامه می دهد .

یقیناً ، آندره بازن دارای حس تحلیل فیلمیک از بهترین نوع بوده است ، و ضرورتی برای اثبات ندارد . چیزی که اینجا جالب است ، دیدن این هوش انتقادی است که به صورت زنده ، در رابطه مستقیم با حضار اعمال می شود . چنین عملکردی است که منشا تسلط وی در تحلیل است و امروزه تاسف می خوریم که آنهمه تحلیل های شفاهی ، که توسط بازن یا چند مجری درخشان دیگر انجام شده ، به طور منظم تند نویسی نشده اند .

برچسب ها :

دیدگاه خود را بیان کنید



تصوير من

سینا نوری ... یه دیوونه ی سینما ... اول فیلمنامه نویس و ایده پرداز دوم فیلمساز ... از تموم هدف هایی که توی زندگیش داره سینما تنها هدفیه توو زندگیش که بهش ایمان داره و زندگیش رو وقفش کرده ...

حق نشر © انتشار نوشته هاي اين وبگاه در سايت ها و نشريات تنها با ذکر نام و درج لينک مجاز است.

طراحي شده توسط سینانوری - میزبانی وِب توسط گــُزگـا